ว จ ยเร อง การพ ฒนากระบวนการจ ดการเร ยนร เทคน คว ธ การสอนโดยการลงม อปฏ บ ต ผ ว จ ย นางสาวน ทธ หท ย ป ญเจร ญ ตำแหน ง คร ผ สอน ว ฒ กำรศ กษำ ปร ญญาโท ศ ลปศาสตร มหาบ ณฑ ต สาขาบร หารการพ ฒนา สถำนท ต ดต อ ว ทยาล ยเทคโนโลย ศร ธนาพณ ชยการ เช ยงใหม โทร. 089-6320066 ป ท ทำว จ ย ป การศ กษา 2554 (ส งหาคม ถ ง ก นยายน 2554 ) ล กษณะผลงำน ว จ ยการเร ยนการสอน ควำมสำค ญและควำมเป นมำของป ญหำ การเร ยนการสอนในป จจ บ น ม งเน นผ เร ยนเป นส าค ญ ผ เร ยนได ม ส วนร วมในการเร ยน การสอน มากข น ม การดาเน นก จกรรมต าง ๆ ท งในช นเร ยน และนอกช นเร ยนเพ มข นจากเด ม อ กท งย งบ รณาการ ว ชาต าง ๆ ให เหมาะสมก บท องถ น/ช มชนท ผ เร ยนได อาศ ยอย ท าให การเร ยนร ของผ เร ยนม ความน าสนใจ มากย งข น สามารถน าไปปร บใช ในช ว ตประจ าว นได แต การเร ยนการสอน ส วนใหญ ก ย งม การด าเน น ก จกรรมในร ปแบบภาคทฤษฏ ในห องเร ยนอย การปฏ บ ต จร งในห องเร ยน หร อตามสถานท จร งย งม อย น อย ทาให ผ เร ยนส วนใหญ ขาดท กษะในการปฏ บ ต งาน การเร ยนการสอนว ชาการว จ ยการตลาด (รห ส 3202-2002) สาขาว ชาการตลาด ระด บช น ปวส.2 ท ผ านมา เน อหาว ชาว จ ยการตลาดเป นเน อหาท จะต องปฏ บ ต จร ง และด าเน นการเป นข นตอนต อเน องก น จากการเร ยนการสอนป ท ผ านมาพบว า ผ เร ยนส วนใหญ ม ผลส มฤทธ การปฏ บ ต ต ากว าเกณฑ เน องมาจากไม สามารถประย กต ความร ในภาคทฤษฎ มาใช ในการลงม อปฏ บ ต จร งได ผ ว จ ยจ งสนใจศ กษาเร อง การพ ฒนากระบวนการการจ ดการเร ยนร เทคน คว ธ การสอนโดยการลง ม อปฏ บ ต (Practice) เพ อการพ ฒนากระบวนการการจ ดการเร ยนร เทคน คว ธ การสอนโดยการลงม อปฏ บ ต (Practice) ระด บช น ปวส.2/2, 2/7 สาขาว ชาการตลาด ตลอดจนป จจ ยท ม ผลต อการพ ฒนาการเร ยนร ของผ เร ยน และเม อทราบผลการว จ ยในคร งน จะส งผลให งานฝ ายว ชาการ เพ อพ ฒนาร ปแบบการเร ยนร ท เป นประโยชน ต อผ เร ยนในโอกาสต อไป
ว ตถ ประสงค เพ อศ กษาพ ฒนากระบวนการจ ดการเร ยนร เทคน คว ธ การสอนโดยการลงม อปฏ บ ต (Practice) ของ น กศ กษาในรายว ชาการว จ ยการตลาด ระด บช น ปวส.2/2, 2/7 สาขาว ชาการตลาด กรอบแนวค ดในกำรว จ ย \ ผ สอน เทคน คว ธ การสอน โดยการลงม อปฏ บ ต ผ เร ยน ผลส มฤทธ แนวค ด ทฤษฎ และกำรว จ ยท เก ยวข อง ความหมายของการจ ดการเร ยนร ท เน นผ เร ยนเป นสาค ญ ส ว ทย ม ลคา (2545) กล าวว า การจ ดก จกรรมโดยว ธ ต าง ๆ อย างหลากหลายท ม งให ผ เร ยนเก ดการ เร ยนร อย างแท จร ง เก ดการพ ฒนาตน และ ส งสมค ณล กษณะท จ าเป นส าหร บการเป นสมาช กท ด ของส งคม ของประเทศชาต ต อไป การจ ดก จกรรมการเร ยนการสอนท ม งพ ฒนาผ เร ยนจ งต องใช เทคน คว ธ การ ร ปแบบ การสอน หร อ กระบวนการเร ยนการสอนหลากหลายว ธ แนวค ดการจ ดการเร ยนร โดยใช กระบวนการค ดว เคราะห ส ว ทย ม ลค า (2545) ว ธ การสอนโดยการลงม อปฏ บ ต (Practice) หมายถ ง ว ธ สอนท ให ประสบการณ ตรงก บผ เร ยน โดยการให ลงม อปฏ บ ต จร ง เป นการสอนท ม งให เก ดการผสมผสานระหว าง ทฤษฎ และ ภาคปฏ บ ต ล กษณะส าค ญ การลงม อปฏ บ ต ม กด าเน นการภายหล งการสาธ ต การทดลองหร อ การบรรยาย เป น การฝ กฝนความร ความเข าใจจากทฤษฎ ท เร ยนมาโดยเน นการฝ กท กษะ ประกอบไปด วย 4 ข นตอน ค อ 1. ข นเตร ยม ผ สอนก าหนดจ ดม งหมายของการฝ กปฏ บ ต รายละเอ ยดของข นตอน การท างาน เตร ยมส อต าง ๆ เช น ว สด อ ปกรณ เคร องม อใบงานหร อค ม อการปฏ บ ต งาน 2. ข นด าเน นการ ผ สอนให ความร และท กษะท เป นพ นฐานในการปฏ บ ต มอบหมาย งานท ปฏ บ ต เป นกล มหร อรายบ คคล กาหนดห วข อการรายงาน หร อการบ นท กผลการปฏ บ ต งานของ ผ เร ยน
3. ข นสร ป ผ สอนและผ เร ยน ช วยก นสร ปก จกรรมการปฏ บ ต งาน 4. ข นประเม นผล ส งเกตพฤต กรรมของผ เร ยน เช น ความสนใจ ความร วมม อ ความเป นระเบ ยบ การประหย ด การใช และการเก บร กษาเคร องม อ และการตรวจผลงาน เช น ค ณภาพของงาน ความร เร ม ความ ประณ ตสวยงาม ระเบ ยบว ธ ว จ ย ประชำกร ท ใช ในการว จ ยเป น น กศ กษาในรายว ชาการว จ ยการตลาด ระด บช น ปวส.2/2, 2/7 สาขาว ชาการตลาด จานวน 19 คน ต วแปร ต วแปรอ สระ เทคน คว ธ การสอนโดยการลงม อปฏ บ ต (Practice) ต วแปรตำม ผลส มฤทธ ในการปฏ บ ต ก จกรรมรายว ชาการว จ ยการตลาด ระด บช น ปวส.2/2, 2/7 สาขาว ชาการตลาด จานวน 19 คน เคร องม อท ใช ในกำรว จ ย ได แก - แผนการสอนการใช กระบวนการจ ดการเร ยนร เทคน คว ธ การสอนโดยการลงม อปฏ บ ต - แบบส งเกตพฤต กรรมการปฏ บ ต งาน - ใบงาน กำรรวบรวมกำรว จ ย ด าเน นการโดยใช แผนการสอนด าเน นการจ ดการเร ยนร ตามข นตอน ใช เวลาในการว จ ยทดลอง 10 ช วโมง ต งแต ว นท 8 ส งหาคม ถ ง 16 ก นยายน 2554 กำรรวบรวมและกำรว เครำะห ข อม ล 1. แบบส งเกตพฤต กรรมการปฏ บ ต งาน หาค าเฉล ยทางสถ ต ม การประเม นเก ยวก บ 1. การเตร ยมความพร อม 2. การนาเสนอโครงร างว จ ย 3. การแจกแบบสอบถาม 4. การแก ไขป ญหาเฉพาะหน า 5. การรายงานผลการว จ ย โดยใช มำตรำส วนประเม นค ำ 5 ระด บ ประเม นพฤต กรรมการปฏ บ ต งาน ได แก ระด บคะแนน 5 คะแนน หมายถ ง พฤต กรรมด มากท ส ด
ระด บคะแนน 4 คะแนน หมายถ ง พฤต กรรมด มาก ระด บคะแนน 3 คะแนน หมายถ ง พฤต กรรมด ปานกลาง ระด บคะแนน 2 คะแนน หมายถ ง พฤต กรรมด น อย ระด บคะแนน 1 คะแนน หมายถ ง พฤต กรรมด น อยท ส ด 2 ใบงาน หาค าเฉล ยทางสถ ต เป นการประเม นเก ยวก บ 1. ปฏ บ ต การเข ยนรายงานผลการว จ ยตลาด 2. รายงานผลการว จ ยตลาดม รายละเอ ยดท ช ดเจน 3. ทางานถ กต องและส งงานตรงตามเวลาท กาหนด เกณฑ กำรให คะแนนในแต ละรำยกำรม ด งน ด มาก ได 5 ด ได 4 ปานกลาง ได 3 น อย ได 2 ควรปร บปร ง ได 1 สถ ต ท ใช ในกำรว เครำะห 1. แบบส งเกตพฤต กรรมการปฏ บ ต งาน หาค าเฉล ยทางสถ ต 2. ใบงาน หาค าเฉล ยทางสถ ต ผลกำรว เครำะห ข อม ล 1. ผลการว เคราะห ข อม ลพฤต กรรมการปฏ บ ต งานของน กศ กษาในรายว ชาการว จ ยการตลาด ระด บช น ปวส.2/2, 2/7 สาขาว ชาการตลาด ภาคเร ยนท 1 ป การศ กษา 2554 ว ทยาล ยเทคโนโลย ศร ธนา พณ ชยการ เช ยงใหม ตำรำงท 1 แสดงค าเฉล ยพฤต กรรมการปฏ บ ต งานของน กศ กษาในรายว ชาการว จ ยการตลาด ระด บช น ปวส.2/2, 2/7 สาขาว ชาการตลาด รำยกำรประเม น ค ำเฉล ย ระด บพฤต กรรม 1. การเตร ยมความพร อม 3.10 ปานกลาง 2. การนาเสนอโครงร างว จ ย 3.78 มาก 3. การแจกแบบสอบถาม 4.73 มากท ส ด 4. การแก ไขป ญหาเฉพาะหน า 3.31 ปานกลาง 5. การรายงานผลการว จ ย 4.47 มาก
จากตารางท 1 พบว า น กศ กษา ม พฤต กรรมการปฏ บ ต งาน ในรายว ชาการว จ ยการตลาด ระด บด มากท ส ด เร องการแจกแบบสอบถาม ท ค าเฉล ย 4.73 ระด บมาก เร อง การรายงานผลการว จ ย ค าเฉล ย 4.47 และการน าเสนอโครงร างว จ ย ค าเฉล ย 3.78 ระด บปานกลาง เร อง การแก ไข ป ญหาเฉพาะหน า ค าเฉล ย 3.31 และการเตร ยมความพร อม ค าเฉล ย 3.10 2. ผลการว เคราะห การท าใบงานของน กศ กษาในรายว ชาการว จ ยการตลาด ระด บช น ปวส.2/2, 2/7 สาขาว ชาการตลาด ภาคเร ยนท 1 ป การศ กษา 2554 ว ทยาล ยเทคโนโลย ศร ธนาพณ ชยการ เช ยงใหม ตำรำงท 2 แสดงค าเฉล ยการท าใบงานของน กศ กษาในรายว ชาการว จ ยการตลาด ระด บช น ปวส.2/2, 2/7 สาขาว ชาการตลาด รำยกำร ประชำกร คะแนนเต ม คะแนนเฉล ย ใบงำน 19 20 17.63 จากตารางท 2 พบว าคะแนนจากการทาใบงาน ม คะแนนเฉล ย 17.63 สร ปอภ ปรำยผลกำรว จ ยและข อเสนอแนะ สร ปผลกำรว จ ย การว จ ย เร อง การพ ฒนากระบวนการจ ดการเร ยนร เทคน คว ธ การสอนโดยการลงม อปฏ บ ต (Practice) ของน กศ กษาในรายว ชาการว จ ยการตลาด ระด บช น ปวส.2/2, 2/7 สาขาว ชาการตลาด ว ทยาล ย เทคโลย ศร ธนาพณ ชยการ เช ยงใหม ภาคเร ยนท 1/2554 จ านวน 19 คน ได ใช เคร องม อประกอบการว จ ย ค อ แผนการสอน แบบส งเกตพฤต กรรมการปฏ บ ต งานและใบงาน ซ งได ผลการว จ ย ค อ น กศ กษา ม พฤต กรรมการปฏ บ ต งาน ระด บด มากท ส ด เร องการแจกแบบสอบถาม ค าเฉล ย 4.73 ระด บมาก เร อง การ รายงานผลการว จ ย ค าเฉล ย 4.47 และการน าเสนอโครงร างว จ ย ค าเฉล ย 3.78 ระด บปานกลาง เร อง การ แก ไข ป ญหาเฉพาะหน า ค าเฉล ย 3.31 และการเตร ยมความพร อม ค าเฉล ย 3.10 และม คะแนนจากการท าใบ งาน เฉล ย 17.63
อภ ปรำยผล จากการน าการพ ฒนากระบวนการจ ดการเร ยนร เทคน คว ธ การสอนโดยการลงม อปฏ บ ต มาทดลอง ใช ก บน กศ กษาในรายว ชาการว จ ยการตลาด ระด บช น ปวส.2/2, 2/7 สาขาว ชาการตลาด ตามข นตอน ค อ ข น เตร ยม ข นด าเน นการ ข นสร ป และข นประเม นผล น กศ กษาม ป ญหาเร องการเตร ยมความพร อมในการ ทางาน และการแก ป ญหาเฉพาะหน า เน องจากขาดท กษะการท างาน, ขาดความกระต อร อร นในการท างาน, การขาดเร ยนและขาดท กษะการท างานร วมก น ประกอบก บเน อหาว ชาเป นการท างานท ต อเน องเป นล าด บ ข นตอน ซ งข นตอนท ยากท ส ด ค อ การให น กศ กษา หาห วข อว จ ยท จะศ กษาให ได ก อน ด งน นเม อน กศ กษา ย งไม ม ห วข อว จ ยจ งเป นเร องยากท จะด าเน นการ ในข นต อไปได ผ สอนจ งต องกระต นให น กศ กษาผ าน ข นตอนแรกน ไปพร อม ๆ ก นเพ อไม ให เก ดการท อท จะด าเน นการข นตอนต อไป และเม อน กศ กษาม ห วข อ ว จ ยและข นตอนการท างานของแค ละค ด าเน นไปได อย างด จะม อย บ างบางค ท ไม เข าใจการท าว จ ยในบาง ห วข อผ สอนจ งต องแนะน าเพ มเต ม โดยรวมแล วผลการปฏ บ ต งานออกมาอย ในเกณฑ ด สอดคล องก บ ส จ ตรา ข นค า (41 : 2553) ผ เร ยนม ผลส มฤทธ หาเร ยนเป นไปในท ศทางบวก และม ท กษะการปฏ บ ต งาน ธ รก จได ด ข น ข อเสนอแนะ การจ ดการเร ยนร เทคน คว ธ การสอนโดยการลงม อปฏ บ ต ในคร งต อไป ควรจ บค น กศ กษาโดยควร ค ดน กศ กษาออกเป นกล มเร ยนด ก บกล มเร ยนอ อน แล วคละก นเพ อไม ให ม ป ญหาในการปฏ บ ต ก จกรรม
เอกสำรอ ำงอ ง ส จ ตรา ข นคา. กำรจ ดกำรเร ยนร เพ อพ ฒนำท กษะกำรปฏ บ ต งำน รำยว ชำกำรงำนอำช พและเทคโนโลย งำน ธ รก จ ช นม ธยมศ กษำป ท 1 โรงเร ยนแม แตง จ งหว ดเช ยงใหม : การค นคว าอ สระ ศ กษาศาสตร มหาบ ณฑ ต บ ณฑ ตว ทยาล ย มหาว ทยาล ยเช ยงใหม. 2553 ส ว ทย ม ลคา และ อรท ย ม ลคา. 21 ว ธ กำรจ ดกำรเร ยนร : เพ อพ ฒนำกระบวนกำรค ด. กร งเทพ ฯ : โรงพ มพ ภาพพ มพ 2545.