การวางแผน (Planning) การวางแผน หมายถ งอะไร การพ จารณา และ ก าหนดแนวทางปฏ บ ต งาน ให บรรล เป าหมาย การคาดการณ หร อ คาดคะเนส งท ย งไม เก ดข น อย างใช ด ลยพ น จ สร ป...การวางแผน ค อ ความพยายามท เป นระบบ เพ อ การต ดส นใจเล อกแนวทางปฏ บ ต ท ด ท ส ดส าหร บอนาคต เพ อให องค การบรรล ผลท ปรารถนา การวางแผนส าค ญอย างไร... ลดความไม แน นอน และ ป ญหาความย งยากซ บซ อน ท จะเก ดข นในอนาคต ท าให เก ดการยอมร บในแนวความค ดใหม ๆ ท าให การด าเน นการขององค การบรรล ถ งเป าหมาย เป นการลดความส ญเปล าของหน วยงานท ซ าซ อน ท าให เก ดความแจ มช ดในการด าเน นงาน 1
ประโยชน ของการวางแผน บรรล จ ดม งหมาย ประหย ด ลดความไม แน นอน เป นเกณฑ ในการควบค ม พ ฒนาแรงจ งใจ พ ฒนาการแข งข น ส งเสร มให เก ดนวตกรรม และ การสร างสรรค ท าให เก ดการประสานงานท ด กว า ข อจ าก ดในการวางแผน... การขาดข อม ลท เช อถ อได การวางแผนเป นกระบวนการมองไปข างหน า การวางแผนเป นกระบวนการท ต องใช เวลา และ ส นเปล องค าใช จ าย การด าเน นการภายในองค การท เข มงวดเก นไป การต อต านการเปล ยนแปลง ประส ทธ ภาพในการวางแผนม ข อจ าก ดจากป จจ ย ภายนอก 2
หล กพ นฐานในการวางแผน ต องสน บสน นเป าหมายและว ตถ ประสงค ขององค การ เป นงานอ นด บแรกของกระบวนการจ ดการ เป นหน าท ของผ จ ดการท กคน ต องค าน งถ งประส ทธ ภาพของแผนงาน กระบวนการในการวางแผน ก าหนดว ตถ ประสงค ก าหนดข อตกลงต างๆ ท เป นขอบเขตในการวางแผน พ จารณาข อจ าก ดต างๆ ท อาจเก ดข นในการวางแผน พ ฒนาทางเล อก (แสวงหาทางเล อก) น าแผนส การปฏ บ ต ประเม นทางเล อก - ท าตารางการปฏ บ ต งาน (พ จารณาความเส ยง) - มาตรฐานการท างาน - ปร บปร ง / แก ไข 3
ล กษณะของแผนท ด ม ล กษณะช เฉพาะมากกว าม ล กษณะกว างๆ หร อ กล าวท วๆไป ม การจ าแนกความแตกต างระหว างส งท ร และ ไม ร ให ช ดเจน ม การเช อมโยงอย างเป นเหต เป นผล และ สามารถน าไปปฏ บ ต ได ม ล กษณะย ดหย นและสามารถปร บพ ฒนาได ต องได ร บการยอมร บจากกระบวนการ ท เก ยวข อง ประเภทของการวางแผน (Types of Planning) 1. จ าแนกตามระด บการจ ดการ การวางแผนกลย ทธ (Strategic Planning) การวางแผนบร หาร (Administrative Planning) การวางแผนปฏ บ ต งาน (Operational Planning) 4
2. จ าแนกตามหน าท ทางธ รก จ การวางแผนด านการตลาด (Marketing Planning) การวางแผนด านการผล ต (Production Planning) การวางแผนด านการเง น (Financial Planning) การวางแผนด านการบ คลากร (Personnel Planning) การวางแผนด านอ นๆ ตามหน าท ท ม ความส าค ญ 3. จ าแนกตามล กษณะการปฏ บ ต การวางแผนใช ประจ า (Standing Planning) การวางแผนใช เฉพาะคร ง (Ad hoc or Single Planning) 4. จ าแนกตามระยะเวลา การวางแผนระยะยาว (Long range Planning) การวางแผนระยะปานกลาง (Medium range Planning) การวางแผนระยะส น (Standing Planning) 5. จ าแนกตามล กษณะค ณค าการใช งาน 5
6. จ าแนกตามขอบข ายล กษณะของแผน ว ตถ ประสงค ว ธ ปฏ บ ต งาน มาตรฐาน แผนงาน นโยบาย ว ธ การ งบประมาณ โครงการ (Project) โครงการ หมายถ ง กล มของก จกรรมท ม ความเก ยวข อง ส มพ นธ ก น ซ งม ล กษณะด งน เป นก จกรรมท เก ดข นเป นพ เศษ หร อ การร เร ม งานใหม หร อ การปร บปร งพ ฒนางาน ม ช วงเวลาการด าเน นงานท แน นอน เป นการกระต นให เก ดการปร บปร ง หร อ กระต น ให เก ดงานใหม 6
องค ประกอบของโครงการ 1. ช อโครงการ 2. หล กการและเหต ผล 3. จ ดประสงค ของโครงการ 4. เป าหมายความส าเร จ 5. ว ธ ด าเน นงาน 6. ว ธ การควบค มต ดตามก าก บและประเม นผล 7. งบประมาณ และ แหล งงบประมาณ 8. ระยะเวลาในการด าเน นงาน 9. ผลท คาดว าจะได ร บ 10. ผ ร บผ ดชอบโครงการ การพยากรณ ธ รก จ (Business Forecasting) เป นความพยายามท เป นระบบ โดยม จ ดม งหมายเพ อร เหต การณ ต างๆ ท อาจเก ดข นในอนาคต เพ อสามารถก าหนด แนวทางให สอดคล องก บสภาพการณ ได อย างถ กต อง และ เหมาะสม 7
กระบวนการในการพยากรณ ท าความเข าใจในป ญหา การรวบรวมข อม ล คาดการณ เหต การณ ในอนาคต การเล อกและว เคราะห ข อม ล ปร บปร งว ธ การพยากรณ ท ใช อย ให เหมาะสมย งข น การต ดส นใจในธ รก จ (Decision Making in Business) เป นกระบวนการเล อกแนวทางปฏ บ ต ท ค ดว าเหมาะสมมาใช ในสถานการณ หร อป ญหาต างๆ ซ งอาจเป นป ญหาท เคยเก ดข น ประจ า หร อ ป ญหาพ เศษ (การต ดส นใจไม เป นไปตามแผน) กระบวนการต ดส นใจ ก าหนดป ญหา ก าหนดส งท คาดหว ง พ ฒนาทางเล อก รวบรวมข อม ล / / / และว เคราะห ข อม ล เล อกแนวทางท ด ท ส ด ด าเน นการต ดส นใจ 8